İzoelektronik » Video

LCD Ekranlı Basit Termometre Devresi

90alper90 — Sat, 30 Jan 2010 13:44:25 +0000

Merhabalar,

Bu yazıda LCD ekranlı basit bir termometre yapımını anlatmaya çalışacağım. Devrenin çalışan halini ve çeşitli ortamlardaki testini yazının devamında bulabileceğiniz videoda görebilirsiniz.

“Nerden çıktı bu termometre?” derseniz de, masamın üstünde duran LCD ve PIC’e ek olarak önceden alıp bir köşeye attığım sıcaklık sensörünü bulmam en büyük neden tabi. Ayrıca haberlerde gördüğümüz “Yarın sıcaklık -3 derceye kadar düşecek.” benzeri söylemlerden dolayı “Dışarısı gerçekten ne kadar soğuk?” diye düşünmem de bir diğer etken.

Kullanacağımız sensör teorik olarak -55, +125 santigrat derece arası sıcaklıkları ortalama 0.5 santigrat derece hassiyetler ölçebiliyor. Yine teorik olarak devreyi 3V DC ve üzeri bir kaynakla çalıştırabilirsiniz.

Devreye geçmeden önce malzemelerimizi sayalım:

DS18B20
PIC 16F628 veya PIC 16F628A
10K veya yakın değerde POT
LED (Herhangi bir renk olabilir.)
470 Ohm Direnç
4.7 KOhm Direnç
HD44780 veya benzeri sürücü entegre içeren 16×2 LCD Ekran

Her malzemeden bir adet olması yeterlidir. Devrenin özelliklerine kısaca bakalım.

Sensörden dolayı geniş bir sıcaklık aralığını ölçebiliyoruz. Devrede okuma yapıldığını belirten bir adet LED bulunuyor. Sensör yaklaşık her saniyede bir kez okunmakta ve okunan değer ekrana yazdırılmaktadır. Her okuma işlemi esnasında da LED kısa bir süre yanıp, sönmektedir. Devre şeması aşağıdaki gibidir:

Büyük resim için tıklayınız.

Evet, gördüğünüz gibi devre oldukça basit. Zaten tüm işi sevgili mikrokontrolcümüz PIC yapıyor. LCD’yi 4 bit olarak sürüyoruz. İşimizi kolaylaştıran eleman ise sensörümüz: DS18B20. Devreyi 5V civarı voltaj veren bir DC kaynak ile çalıştırabilirsiniz. Devre, video çekimlerinde 4.5V ile çalışıyordu.

Bu yazının konusu termometre devresi olduğudan, DS18B20, LCD gibi elemanların kullanımı yüzeysel olarak anlatılmıştır. Yazı konu anlatımı niteliğinde değildir. Bu elemanların kullanımı ile ilgili detaylı bilgi arayanların ihtiyacını bu yazı karşılamayabilir. İlerleyen zamanlarda yayınlanacak başka yazılarda, bahsi geçen elemanların kullanımı detaylı bir şekilde anlatılabilir.

DS18B20, Dallas firması tarafından üretilen bir sıcaklık sensörü. Türkiye’de 2-3 Tl civarında bulabilmeniz mümkün. DS18B20 dijital bir sensör ve sıcaklık değerini iletişim kurarak okuyoruz. Sensör tek hat üzerinden (“one-wire”) iletişim kuruyor. Sensörü veri hattı ve nötr ile besleyebilmeniz (“parasite power”) mümkün. Bu devrede bu özelliği kullanmıyoruz.

Aslında DS18B20′nin alarm özelliği gibi kullanmadığımız başka özellikleri de mevcut. Merak edenler, internetten sensörün kullanım kılavuzuna (“datasheet”) erişerek detaylı bilgiye ulaşabilir. Tek hat üzerinden iletişim kurarken kullanılan protokolün en önemli avantajlarından biri ise tek bir hat üzerinde birden fazla sensörün bağlanabiliyor olması. Mikrokontrolcünüzün tek bir pinini feda ederek birden fazla sensörü ayrı ayrı okuyabilirsiniz. Bu devrede sadece tek bir sensör okuyoruz. Belki başka bir yazıda sensörün diğer özelliklerinin kullanımına ve tek hat üzerinden birden fazla sensörün okunmasına değinilebilir.

Kullanacağınız ekranının HD44780 veya benzeri başka bir sürücü içermesi gerekiyor. Çoğu satıcı sattığı ürünü bilmese de piyasada bulacağınız LCDlerin çoğu bu şekildedir. Alırken dikkat etmeniz gereken nokta satıcıların bir kısmı ücreti daha yüksek olduğu için grafik LCD satmaya çalışmaktadır. Aldığınız LCD ekranın 16×2 Dot-Matrix LCD olduğundan emin olunuz.

Programlama dili olarak Pic Basic Pro dilini kullandım. Bu tür basit projelerde dilin yazım rahatlığı büyük bir zaman kazancı ve kolaylık sağlıyor. PBP’nin yetersiz olduğu noktalar yok değil. Bu devre için ihtiyacımızı çok rahat karşıladığından tercih ettim. İsterseniz programımıza bir göz atalım.

'* Adı : Termometre
'* Yazar : http://www.izoelektronik.com - Alper Yazar (90alper90)
'* Yazı Adresi : http://www.izoelektronik.com/lcd-ekranli-basit-termometre-devresi.htm
'* Notlar : PBP fonksiyonlarının Türkçe açıklamalarına http://www.izoelektronik.com/pic-basic-pro-fonksiyonlarinin-turkce-aciklamalari.htm
'adresinden ulaşabilirsiniz. Sorularınızı iletmek için "Yazı Adresi" ile belirtilen adresteki yazıya yorum yazabilirsiniz.
@ DEVICE pic16f628, WDT_OFF
@ DEVICE pic16f628, PWRT_OFF
@ DEVICE pic16f628, BOD_OFF
@ DEVICE pic16f628, LVP_OFF
@ DEVICE pic16F628, PROTECT_OFF
@ DEVICE pic16f628, MCLR_OFF
@ DEVICE pic16f628, INTRC_OSC_NOCLKOUT
Include "modedefs.bas"
DEFINE OSC 4 '4 Mhz hızında çalışıyoruz.
SENSOR VAR PORTB.7 'Sensör PORTB.7'ye bağlı
LED VAR PORTB.6 'LED PORTB.6'ya bağlı
MESGUL VAR BYTE 'Çeşitli değişken tanımlamaları
BILGI VAR WORD
ISARET VAR BYTE
ONDA1 VAR WORD
ONDA2 VAR WORD
ARA VAR WORD
DEGER VAR BYTE
'LCD TANIMLAMALARI
DEFINE LCD_DREG PORTB 'LCD Veri pinleri PORTB'ye bağlı.
DEFINE LCD_DBIT 0 'LCD'nin D0 pini PORTB.0'a bağlı
DEFINE LCD_RSREG PORTB 'RS PİNİ PORTB'ye bağlı
DEFINE LCD_RSBIT 4 'RS PİNİ = PORTB.4
DEFINE LCD_EREG PORTB 'ENABLE PİNİ PORTB'ye bağlı
DEFINE LCD_EBIT 5 'ENABLE PİNİ = PORTB.5
DEFINE LCD_RWREG PORTA 'RW PİNİ KULLANILMIYOR - Kullanılmayan bir pin tanımlandı.
DEFINE LCD_RWBIT 1 'RW PİNİ KULLANILMIYOR - Kullanılmayan bir pin tanımlandı.
DEFINE LCD_BITS 4 'LCD 4 BİT SÜRÜLÜYOR
DEFINE LCD_LINES 2 'LCD 2 SATIRLIK
'LCD TANIMLAMALARI BİTİŞ
TRISA=%11111111 'PORT giriş-çıkış tanımalamları
TRISB=%10111111
PAUSE 500 'Ekranın hazır olması için biraz bekliyoruz.
LCDOUT $FE,$40,6,9,9,6,0,0,0,0 'Derece gösterimi için özel karakteri LCD'ye yüklüyoruz.
LCDOUT $FE,$48,4,0,14,4,4,4,14,0 'İ karakterini LCD'ye yüklüyoruz.
LCDOUT $FE,$50,0,0,4,4,4,4,4,0 'ı karakterini LCD'ye yüklüyoruz.
LCDOUT $FE,1,1,"zoelektronik" 'İlk satıra İzoelektronik yaz.
LCDOUT $FE,$C0,"90alper90 - 2010" 'İkinci satıra yaz.
PAUSE 3000 'Biraz bekle
LCDOUT $FE,1,"S",2,"cakl",2,"k:" 'Ekranı temizleyip, üst satıra Sıcaklık: yaz.
BASLA: 'Dongüye gir.
ISARET="+"
OWOUT SENSOR,1,[$CC,$44] 'Sensöre sıcaklığı okumasını söyle.
BEKLE: 'Sensör hazır olana kadar bekle.
OWIN SENSOR,4,[MESGUL]
IF MESGUL=0 THEN
GOTO BEKLE
ENDIF
DEVAM:
OWOUT SENSOR,1,[$CC,$BE] 'Sensöre okuduğu değeri göndermesini söyle.
OWIN SENSOR,0,[BILGI.LOWBYTE,BILGI.HIGHBYTE] 'Gelen 16 bitlik bilgiyi al.
'Programın devamındaki algoritma daha etkili bir şekilde yazılabilir. Bu uygulamada performans çok da etkili olmadığından aklıma gelen ilk algoritmayı kullandım.
'Kodun mantığını anlamanız açısından kod üzerine düşünmeniz daha faydalı olacaktır. Bu yüzden kodların yanına açıklama yazmıyorum.
'Fakat anlamadığınız bir nokta olursa lütfen
'http://www.izoelektronik.com/lcd-ekranli-basit-termometre-devresi.htm adresindeki yazının altına yorum yazarak sorularınızı iletiniz.
IF BILGI.BIT13=1 THEN 'Sıcaklık negatif ise
ISARET="-" 'İşaret artık + değil -
BILGI=~BILGI 'Gelen bilgideki bitleri tersle, 1->0, 0->1
BILGI=BILGI+1 'Bilgiyi 1 arttır.
ENDIF
ARA=BILGI*625 '12 bit hassasiyet kullandığımız için her değer 0.0625 santigrat dereceye denk geliyor.
DEGER=DIV32 10000
ARA=BILGI*625
ONDA1= DIV32 1000
ARA=BILGI*625
ONDA2= DIV32 100
ONDA1=ONDA1-(DEGER*10)
ONDA2=ONDA2-((dEGER*100)+(ONDA1*10))
LCDOUT $FE,$C0," " 'LCD ekranın alt satırını temizle
LCDOUT $FE,$C0,ISARET,#DEGER,".",#ONDA1,#ONDA2," ",0,"C"
HIGH LED 'LEDi yakıp söndürerek döngünün bittiğini belirt.
PAUSE 200
LOW LED
PAUSE 800
GOTO BASLA 'BASLA etiketine dön
END

Kodların içinde de belirttiğim gibi çok daha güzel algoritmalar ile bu iş yapılabilir. Bu devre için performans çok önemli olmadığı için aklıma gelen ilk algoritmayı kullandım. Öğrenmek isteyenler içinse, kod üzerinde düşünmenin var olan açıklamayı okumaktan daha yararlı olduğunu düşündüğümden bazı kısımların açıklamalarını eklemedim. Programın çalışmasını öğrenmek isteyenler için tavsiyem kodu anlamaya çalışmaları ve soruları olursa yazının altına yorum yazarak iletmeleri.

Programın sonlarına doğru ikinci satırı temizlemek için ikinci satıra bir dizi boşluk basıldığını görebilirsiniz. Alt satırı silmezseniz videoda da görebileceğiniz gibi iki adet C harfi basma problemi oluşuyor. Temizleme işlemini sadece alt satırı silen bir komut ile yapmak çok daha güzel olacaktır. Yalnız HD44780 entegresinin kullanım kılavuzunda böyle bir komut bulamadım. Tüm ekranı temizleyip her seferinde üst satıra “Sıcaklık” yazdırmak da daha uzun bir yol olarak gözüktü. Bu yüzden alt satırı temizlemek için ekrana boşluk bastırmayı tercih ettim. Eğer daha etkili bir yol bulur ya da HD44780′in alt satırı temizleme gibi bir özelliği varsa bunu iletirseniz sevinirim.

Devrenin çalışmasını aşağıdaki videolardan görebilirsiniz:

Video İnceleme

İzoelektronikTV YouTube Kanalı Üzerinden:

www.youtube.com/watch?v=wnoDWyy9nSA

İzoelektronikTV Metacafe Kanalı Üzerinden:

www.metacafe.com/watch/4093128/lcd_ekranl_basit_termometre_devresi_testi/

Programın derlenmiş halini (.hex), kaynak kodu ve devre şemasını Dosyaİndir üzerinden indirebilirsiniz.

İndirmek için tıklayınız.

Sorularınızı iletmek için hemen sayfanın aşağısına inip, yorum yazabilirsiniz.

Bir başka yazıda görüşmek dileği ile…

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Bu yazının yayınlan versiyonu ile e-posta ile gönderilen versiyonu ve RSS ile yayınlanan versiyonu arasında stil ve şablon yönünden küçük farklılıklar olabilir. Ek olarak, yazı üzerinde herhangi bir düzeltme veya değiştirilme yapılırsa tekrar e-posta gönderilmemektedir. Aynı durum RSS okurları için de geçerli olabilmektedir. Bu yüzden bu yazıdaki bilgileri kullanmadan önce en doğru ve güncel bilgiye ulaşmak için yazının orjinaline bakmanızı öneririz.

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

RCTIME – PBP Türkçe

İzoelektronik - Atölye — Thu, 02 Jul 2009 21:40:26 +0000

RCTIME Pin,State,Var

RCTIME, Pin ile belirtilen pinin, State ile belirtilen durumda kalma süresini ölçer. Çalışma şekli PULSIN fonksiyonuna benzemektedir. PULSIN fonksiyonun aksine, gelen sinyalin sadece 1′den 0′a ya da 0′dan 1′e geçişine kadar beklemektedir. Pin, sabit bir değer, 0-15 arası bir değer, 0-15 arası bir değer içeren (Örneğin: B0) bir değişken ya da pin adı (Örneğin: PORTA.0) olabilir. RCTIME fonksiyonu potansiyometre ya da başka rezistif cihazları okumak için kullanılabilir. Direnç değeri, bir kondansatörü direnç üzerinden (genellikle 5K ve 50K arası) doldurma ya da boşaltma işlemi sırasındaki zaman ölçümü ile bulunabilir.

RCTIME fonksiyonunun çözünürlüğü PIC’in çalışma hızına bağlıdır. Eğer 4 Mhz hızında osilatör kullanılıyor ise, çözünürlük 10 mikrosaniye; 20 Mhz hızında osilatör kullanılıyor ise, çözünürlük 2 mikrosaniye olacaktır. Çözünürlük değeri, Var değişkenine kaydedilecek olan değerin bir artmasının ne kadarlık süre artmasına denk geldiğini göstermektedir. Program esnasında osilatör hızı tanımlamanın RCTIME fonksiyonuna bir etkisi yoktur. Çözünürlük değeri anlık osilatör hızına bağlı olarak değişmektedir. Eğer pin durumunda herhangi bir değişiklik olmazsa fonksiyon 0 değerini dönmektedir.

RCTIME normalde “pulse” (darbe) olup olmadığını veya pin durumunda herhangi bir değişiklik gerçekleşip gerçekleşmediğini anlamak için 65535 çevirim süresi beklemektedir. Eğer bu gibi durumlar için daha az bir süre beklenmesi isteniyorsa DEFINE ifadesi ile bu süre azaltılabilir.

DEFINE PULSIN_ MAX 1000

Bu DEFINE ifadesi aynı zamanda kullanılan (varsa) PULSIN fonksiyonlarını da etkilemektedir.

Örnek

LOW PORTB.3 ‘ Kapasitörü boşaltmaya başla.
PAUSE 10 ‘ 10 milisaniye boyunca boşalt.
RCTIME PORTB.3,0,W0 ‘ Pin3 üzerindeki potansiyometreyi oku.

Fonksiyonun çalışan bir devre üzerindeki kullanımı hakkındaki bilgiye, fonksiyonu, hazırladığımız örnek kod ve kurduğumuz devreyle anlatmaya çalıştığımız video incelemesi ile ulaşabilirsiniz. İnceleme videosunda bir direnç üzerinden dolmakta olan kondansatör üzerinde ölçüm yapılmaktadır.

Video İnceleme

İzoelektronikTV YouTube Kanalı Üzerinden:

Bölüm 1

Bölüm 2

İzoelektronikTV Metacafe Kanalı Üzerinden:

Bölüm 1

Bölüm 2

Bunlara da Bakın

POT
PULSIN

Tüm fonksiyonların listesine buradan bakabilirsiniz.

Bu yazı, “İzoelektronik – Atölye” grubu tarafından, 90alper90 ve Hazar kullanıcı adlı grup üyelerinin ortak, aktif çalışması ile hazırlanmıştır.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

EEPROM – PBP Türkçe

İzoelektronik - Atölye — Sun, 28 Jun 2009 07:59:43 +0000

EEPROM {Location,}[Constant{,Constant...}]

EEPROM fonksiyonu, sabit değerleri çip üzerine entegre edilmiş dahili EEPROM üzerine kaydeder. Location parametresi opsiyoneldir ve eğer herhangi bir değer verilmezse 0 olarak algılanır. Bu durumda kayıt işlemi 0 nolu adresten başlayacak ve sırayla devam edecektir. Eğer herhangi bir değer belirtilirse kayıt işlemine belirtilen adresten başlanır ve sırayla devam edilir. Constant parametresi ile sayısal sabit değerler veya “string” (katar) tipi sabitler verilebilir. Verdiğiniz sayılsal değerlerin ikilik tabanda yazıldığı zaman sadece en düşük 8 bitine karşılık gelen değeri (“least significant byte”) kaydedilir. Bir başka değişle onluk tabana göre 255′ten daha büyük değerler kaydedilemez. Bu durum ile ilgili gösterimi aşağıda bulabileceğiniz video incelememizde izleyebilirsiniz. “String” (katar) tipi sabitler ise harf harf ASCII kodlarına çevrilerek kaydedilirler. Bu tip sabitler kaydedilirken herhangi bir esktra bilgi ya da karakter (Örneğin: \n) otomatik olarak eklenmez. Kaydolan tek şey, ardışık bir şekilde harflerin ASCII kodlarıdır. Yine video incelememizde bu konu ile ilgili bilgi bulabilirsiniz.

EEPROM fonksiyonu sadece çip üzerine entegre edilmiş dahili EEPROM bulunduran PIC16F84, PIC16F628 gibi cihazlarda çalışmaktadır. Ayrıca 12CE67x,16CE62x gibi EEPROM ile I2C protokolü ile haberleşen cihazlarda bu komut çalışmamaktadır. EEPROM, geçici bir depolama alanı olmadığından buraya yazılacak bilgiler cihazın enerjisi kesilse dahi silinmeden kalabilmektedir. EEPROM fonksiyonu ile kaydedilen değerler sadece PIC programlanırken PIC’e yazılmaktadır. Cihazın her çalışmasında bu bilgiler tekrar yazılmaz. Eğer programın çalışması esnasında çip üzerine entegre edilmiş dahili EEPROM üzerine yazma işlemi yapmak isteniyorsa WRITE fonksiyonu kullanılabilir. Yine program çalışma esnasında çip üzerine entegre edilmiş dahili EEPROM üzerinden değer okumak için READ fonksiyonu kullanılabilir.

Video İnceleme

İzoelektronikTV YouTube Kanalı Üzerinden:

Bölüm 1

Bölüm 2

İzoelektronikTV Metacafe Kanalı Üzerinden:

Bölüm 1

Bölüm 2

İzoelektronikTV güncel kanallarına buradan ulaşabilirsiniz.

Örnek

‘ 10,20 ve 30 değerlerini 5 nolu alandan başlayarak sırası ile kaydet.
EEPROM 5,[10,20,30]

Video incelemesinde kullanılan kod ise aşağıdaki gibidir:

@ DEVICE pic16f628, WDT_OFF
@ DEVICE pic16f628, PWRT_OFF
@ DEVICE pic16f628, BOD_OFF
@ DEVICE pic16f628, LVP_OFF
@ DEVICE pic16F628, PROTECT_OFF
@ DEVICE pic16f628, MCLR_OFF
@ DEVICE pic16f628, HS_OSC
DEFINE OSC 20
INCLUDE “modedefs.bas”
EEPROM 12,[10,210,400,600,700,0,12,13,4,51,"Alper",3,300]
DONGU:
N VAR WORD
M VAR WORD
PAUSE 5000
FOR N=0 TO 50
READ N,M
PAUSE 10
SEROUT PORTB.0,0,[#N,": ",#M,13,10]
PAUSE 10
NEXT N
GOTO DONGU
END

Bunlara da Bakın

READ
WRITE

Tüm fonksiyonların listesine buradan bakabilirsiniz.

Bu yazı, “İzoelektronik – Atölye” grubu tarafından, 90alper90 ve Hazar kullanıcı adlı grup üyelerinin ortak, aktif çalışması ile hazırlanmıştır.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

SOUND – PBP Türkçe

İzoelektronik - Atölye — Mon, 22 Jun 2009 20:05:14 +0000

SOUND Pin,[Note,Duration{,Note,Duration...}]

Pin üzerinde ton ve/veya beyaz gürültü (white noise) üretir. Pin otomatik bir şekilde çıkış olacak şekilde ayarlanır. Pin, sabit bir değer, 0-15 arası bir değer, 0-15 arası bir değer içeren (Örneğin: B0) bir değişken ya da pin adı (Örneğin: PORTA.0) olabilir. Note değeri 0 olarak ayarlanırsa herhangi bir sinyal üretilmez. 1-127 arasındaki Note değerleri bazı tonlara denk gelmektedir. 128-255 arasındaki Note değerleri de beyaz gürültülere (white noise) denk gelmektedir. Tonlar ve beyaz gürültüler (white noise) artan şekilde sıralanmıştır. Bir başka deyişle 1 ve 128 değeri en düşük frekansa sahip iken, 127 ve 255 değeri en yüksek frekansa sahiptir. 1 değeri yaklaşık 78.74 Hz frekansında sinyal üretmeyi sağlarken, 127 değeri 10,000 Hz’ye denk gelmektedir. Duration parametresi ise 0-255 arasında değer almaktadır. Bu parametre Note ile belirlenen sinyalin ne kadar süre üretileceğini belirler. Süre, yaklaşık 12′şer milisaniye artmaktadır.

SOUND fonksiyonu TTL seviyesinde kare dalga üretmektedir. PIC’lerin mükemmel giriş/çıkış karakteristiği sayesinde, hoparlörü bir kapasitör üzerinden direkt olarak sürebilirsiniz. Kapasitörün değeri alıncaka sinyalin frekans değerine ve hoparlör yüküne bağlı olarark değişmektedir. Piezo hoparlörler direkt olarak sürülebilmektedir. Pic Basic Pro üreticisi aşağıdaki filitre devresini önermektedir.

Örnek

SOUND PORTB.7,[100,10,50,10] ‘ Pin7 üzerinden ard arda iki adet ses sinyali yollar.

Fonksiyonun kullanımını kısaca anlattığımız tanıtım videosunu izleyerek nasıl sinyaller alınabileceğini görebilirsiniz. İnceleme videosunda Note parametresine 1-255 arası yani aldığı tüm değerler verilmiş ve her değer için sinyal alınmıştır. 128-255 arası değerlerde üretilen beyaz gürültü (white noise) sinyalleri de videoda mevcuttur. Videoda örnek bir kullanım kodu daha bulabilirsiniz.

YouTube videolarını sorunsuz izlemek için bu yolu kullanabilirsiniz.

Tüm fonksiyonların listesine buradan bakabilirsiniz.

Bu yazı, “İzoelektronik – Atölye” grubu tarafından, 90alper90 ve Hazar kullanıcı adlı grup üyelerinin ortak, aktif çalışması ile hazırlanmıştır.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

Kontrol Mühendisliği ve İlginç Bir Video

İzoelektronik — Sat, 24 May 2008 20:34:19 +0000

Sizlerle kontrol mühendisliğinin alanına giren bir projenin videosunu paylaşmak istiyorum. Cihazdaki amaç bir çubuğu dik tutabilmek ve dengesi bozulduğunda tekrar dik konuma getirebilmek.Videonun ilerleyen kısımlarında çubuğu dik durduğu konumun tam tersinde tutmaya çalışıyorlar.Gerçekten güzel bir proje olmuş.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

Robot videoları

okumuskind — Tue, 04 Mar 2008 19:23:01 +0000

Arkadaşlar eklediğim bu videolar sayesinde ufkunuzun biraz daha genişleyeceğine inanıyorum.Buradaki robotlar; Dünyaca ünlü Alman markası olan Festo’nun üretmiş olduğu robotlardır.

Festo, endüstriyel otomasyon konusunda dünya çapında faaliyette bulunan bir kuruluştur.
Festo, pnömatik bölümüyle müşterilerine pnömatik yelpazesinde mevcut tüm ürünleri sunmaktadır. Bununla birlikte otomasyon alanında projelere danışmanlık ve destek hizmetleri vermektedir.

İndirmek için tıklayınız.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

PIC ve LCD ile alarmlı geri sayıcı devresi

90alper90 — Fri, 07 Sep 2007 13:11:36 +0000

Bir PIC uygulamasıyla daha beraberiz.Bu uygulamamızda PIC ile geri sayan bir devre yapacağız.PIC gerekli bilgilendirmeyi bize LCD ekranda gösterecek ve sürenin sonuna gelince de bize alarm verecek.Bu alarm çıkışına ister bir buzzer bağlayın.İsterseniz de herhangi bir devreyi tetikleyin.Tamamen sizin yaratıcılığınıza kalmış bir olay.

Devrenin özellikleri ile başlayalım:

0-255 dakika arası istediğiniz bir süreyi ayarlayabilirsiniz.Programda yapacağınız ufak bir değişiklikle bu süreyi büyültmeniz de mümkün.
Ayarladığınız ve kalan dakikayı LCD ekranda okuyabilirsiniz.
Süre sonuna geldiğinde ise alarm çıkışı aktif olacaktır.

İşte malzeme listemiz:

1 x 16F628A PIC
3 x 10 Kohm Direnç
3 x Reset Butonu ( Yaylı bas-çek türü butonlar )
1 x HD44780 uyumlu 16×2 LCD ( Satanların çoğu bu standardı bilimiyor.Onun için olmaz derler fakat piyasadaki çoğu LCD bu uyuma sahiptir.)(Benim tercihim mavi LCD dir )
1 x 5k Pot (Lineer ya da Logaritmik fark etmez.)
Güç kaynağı, kablo, Vs…

Büyük resim için tıklayınız.

Üzerindeki bant ise tozlanmasın diye

Devre şemamız ise şöyle:

Büyük resim için tıklayınız.

Şunu da belirtmekte fayda var:

PIC in 5 nolu bacağı – kutuba 14 nolu bacağı +5V a bağlanmalıdır.Ayrıca LCD nin 2 nolu bacağı da +5 a bağlanmalıdır.

Devreyi PCB ye yaparsanız daha hoş bir görüntü olur.Fakat dağınıklığı göze alıyorsanız benim gibi breadboarda da kurabilirsiniz.

Büyük resim için tıklayınız.

Devre ilk açıldığında önce kullanma klavuzunu LCD yazar.Burada yazı ile anlatmaya başlamıyorum.Yazının sonundaki videoda tüm detayları görebilirsiniz.Benim kurduğum devreden bazı resimler:

Kullanma Klavuzunun son yazısı.Bundan sonra dakika ayarlanır.

Büyük resim için tıklayınız.

İlk açıldığında kısa bir süre izoelektronik yazısı gözükür.

Büyük resim için tıklayınız.

Geri sayma işi başlayınca süre bitene kadar kalan süre ve ayarladığınız süre ekranda yazar.

Video da devrenin hassasiyeti ölçülüyor.Ayrıca devrenin çalışması ile ilgili tüm ayrıntıları görebilirsiniz.

Not:
Devre profesyonel bir devre değildir.Sayma işini timer kesmesi ile yapılmamaktadır.Gerekli bekleme değeri yapılan denemeler ile bulunmuştur.Biz kendi dahili osilatörünü kullandık.Programlarken tüm sigortaları kapatmalı ve dahili osilatörü seçmelisiniz.Eğer Krsital kullanacaksanız XTal tipi osilatörü seçmelisiniz.Fakat bulunduğunuz ortamın çevre koşullarına göre hassasiyet değişir.Bunu programından ayarlamalısınız.Biz biraz kolaya kaçıp PBP ile yazdık.Verdiğimiz linkteki dosyada tüm dosyalar ( PBP, PBP nin ürettiği ASM, ISIS dosyaları ) vardır.

Bu yazıyı buraya kadar okuduğunuz için teşekkür ederiz.

Gerekli dosyaları buradan indirebilirsiniz.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

PIC ve MAX 232 ile Seri Porta Veri Gönderme

İzoelektronik — Fri, 31 Aug 2007 22:30:58 +0000

Herkese selamlar;
Bu yazımızda sizlere PIC sayesinde bilgisayara veri gönderme olayını anlatacağız.

Bilgisayara en rahat veri gönderebileceğimiz yollardan biri de seri porttur.Ayrıca PIC lerdeki USART birimi de seri iletişimi kolay yapabilmemiz için üretilmiş bir birimdir.Fakat bu birimi olmayan PIC lerde yazılım sayesinde bilgisayarlar çok kolay iletişim kurabilir.

Kısaca bahsedecek olursak seri iletişimin 3 methodu vardır.

1-Full-dublex seri iletişim

Bu yöntemde her iki taraf da alıcı ve verici olarak çalışır.Yani aynı anda veri gönderip alabilirler.Telefon konuşmaları gibi.

2-Half-dublex seri iletişim

Bu yöntemde de her iki taraf alıcı ve verici olarak çalışabilir.Fakat biri veri göndeririken diğer dinlemek zorundadır.Aynı anda karşı taraf veri yollayamaz.Telsiz konuşmaları gibi.

3-Simplex seri iletişim

Bu yöntemde bir taraf verici bir taraf alıcıdır.Değişmesi mümkün değildir.Radyo yayınları gibi.

Not:Bu örnekler seri iletişim örnekleri değildir.Sadece iletişim formatını açıklamak için verilmiştir.

Biz bu uygulamamızda 3. yöntemi yani Simplex iletişim kullanacağız.PIC e önceden yükleyeceğimiz bir veriyi bilgisayara göndereceğiz.İsterseniz fazla uzatmadan uygulamamıza geçelim.

İsterseniz önce malzeme listemizi sayalım.

1 x PIC 16f648A ( veya 16F628A )
1 x MAX 232
4 x 1 uF Kondansatör
1 x LED (opsiyonel)
1 x RS232 Konnektör (bilgisayarınıza takmak için seri portunuza uygun bir konnektör seçmelisiniz (Opsiyonel)
1 x 200 OHM Direnç (Eğer led kullanacaksanız.)
Kablo, board, vs…

Bu da şemamız:

Büyük resim için tıklayınız.

Alper: Şemada 31 Temmuz 2008 tarihinde düzeltme yapılmıştır.C4 kondansatörü bir önceki şemada ters bağlı gözükmektedir.Yukarıdaki şema doğrudur.Bu hatayı fark etmemi sağlayan sayın üyemiz semesu ya teşekkür ederim.

Görüldüğü gibi devremiz çok karışık değil.Zaten her işi her zamanki gibi PIC yapıyor.Şemadaki notları dikkatlice okumanızı öneririm.Yoksa ne yapsanız devreyi çalıştıramazsınız.

Eğer PIC te sorun yoksa ve led taktıysanız.Led veri gönderdikten sonra yanıp sönecektir.Devre sürekli aynı veriyi yollamaktadır.Bu sayade PIC in programının çalıştığını anlayabilirsiniz.PIC in dahili osilatörü kullanılmıştır.Bu yüzden ekstra kristal kondansatör vs bağlamanız gerekmiyor.

Bizdeki devrenin şekli şemali:

Büyük resim için tıklayınız.

Burada dediğimiz gibi işi PIC yapyor.Fakat max232 entegremiz olmasa PIC bu işi yapmaya bile yeltenemeden meftaa olabilir.

Seri Portta -10v +10v gibi gerilimler bulunur.Bu gerilim ile PIC le işlem yapmamız imkansız.Bunun için MAX 232 bu tür uygulamalarda genellikle tercih edilen bir entegredir.Bu entgere bu gerilimleri PIC in anlayacağı 0V 5V seviyelerine getirir.

MAX 232 nin yakından bir fotoğrafı:

Büyük resim için tıklayınız.

Devremiz hazır ve çalışıyor.Peki gelen bilgileri nasıl okuyacağız?

Burada Microsoft’un bizim için hazırladığı bir program imdadımıza yetişityor:Hyper Terminal !

Başlat-Programlar-Donatılar-İletişim-Hyper Terminal (Xp için) Adresiyle programı çalıştırabilirsiniz.Sizden yeni bir bağlantı ismi isteyecektir.İstediğinizi yazın tamam deyin.Zaten gerekli gösterim videoda mevcuttur.

Bir sonraki pencereden gerekli COM u seçiniz.Bunu seçin diyemiyorum çünkü her bilgisayar için farklıdır.Ama COM1 den başlayabilirsiniz.

Ayarlar ise şöyle:

Saniyedeki Bit Sayısı:2400
Veri Bitler:8
Eşlik:Yok
Dur Bitleri:1
Akış Denetimi:Donanım

Artık Bağlısınız.Ve ekran görüntünüz de buna benzeyecektir:

Büyük resim için tıklayınız.

Eğer her şey tamamsa ekranda bu görüntüdeki yazıları görmeniz gerekir.

Daha iyi anlatabilmek için bir de video hazırladık.İşte videodan bazı görüntüler.

Sorularınızı yorum yazarak sorabilirsiniz.

Resimleri ve videoyu bana ulaştıran arkadaşa buradan tekrar teşekkür etmek istiyorum.

Proteus Dosyasını, HEX Dosyasını, ASM Dosyasını, PBP Dosyasını buradan indirebilirsiniz.

Yararlanılan linkler:

http://www.google.com
http://www.kmitl.ac.th/~kswichit%20/MAX232/MAX232.htm

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

555 entegresi anlatımı ve 555 ile yapılan led flashör devresi şema+resim+video

90alper90 — Mon, 27 Aug 2007 23:10:25 +0000

555 adlı entegre elektronik dünyasının vazgeçilmez entegrelerinden biridir.Aslında ilk bakışta
o kadar da karmaşık ve büyük bir işlevi yoktur.Sadece bir kare dalga üreticisidir.Teorikte bir kare
dalganın osiloskop yani dalgaların şeklini görebileceğimiz aletteki şekli aşağıdaki gibidir.

İşte bir 555 in yaptığı iş bize bu şekilde dalga üretmektir.Biz gerekli malzemelerle bu dalganın frekansını dolayısı ile periyodunu yüksek voltajda kalma süresini ve düşük voltajda kalma süresini ayarlayabiliriz.555 i biraz önemsemez gibi konuştuk. Darılmasın hemen düzeltelim.

Görevi basit gözükse de kullanım alanı çok geniştir.Örneğin yaptığımız ır vericilerde, lülü lülü diye çalan bazı telefonlarda, zamanlama işlerinde yani kare dalga ile halledilebilecek nerdeyse her işte 555 i kullanabiliriz.Ayrıca iyi bir zamanlayıcı da yapabiliriz.Örneğin yumurtayı pişirirken kullanacağımız zaman tutucu gibi

İsterseniz 555 i tanımakla işe başlayalım.

Evet, gördüğünüz gibi 555 8 bacaklı mini mini bir entegre.1 nolu bacağı bulmak için de kılıf üzerindeki ufak noktacıktan yardım alabilirsiniz.

Görüldüğü gibi 555 in geniş bir çalışma voltajı var.Bu da bir avantaj tabi.Çalıştırılması da bir o kadar kolay.

555 in genel bağlantısı şekildeki gibidir.Görüldüğü gibi bir iki elemanla hemen kurabiliriz.Zaten bacak sayısı az olduğu için ve bağlantı sayısının azlığı sayesinde zorlanmadan devre kurulabilir.Tabi bu şemaya başka elemanlar da eklenebilir.Örneğin R2 direncine bir diod ekleyerek frekansı değiştirebiliriz.Yazının ilerleyen kısımlarında anlatacağız.Gelelim formüllerimize.

Birimler:Ohm,farad,s-1

Frekans formülü:

f:1.4/((R1+2R2)xC)

R2 yi al 2 ile çarp R1 ile topla, toplamı C ile çarp bunu 1.4 e böl.

Bir pulse (dalganın yukarı çıkıp inip tekrar yukarı çıkmaya başlamasına kadar geçen süredeki dalga hareketi diyebiliriz.Diğer bir değişle dalganın en küçük birimi) zamanında dalganın yüksek voltajda kalma zamanı:

sn=0.69(R1+R2)xC

Düşük voltajda kalma zamanı:

sn=0.69(R2xC)

Kullanım oranı ( duty cycle ):

Yüksek voltajda kalma zamanı x frekans ya da

Yüksek voltajda kalma zamanı / periyod

Görüldüğü gibi 3 elemanın değeri ile oynayarak çeşitli frekans ve oranları elde etmemiz mümkün.
555 in çalışmasını anlamak için 3 nolu yani çıkış bacağına bir led bağlayalım ve görsel olarak çalıştığını gözlemleyelim.

Gözümüz çok hızlı kırpışmaları yakalayamadığı için frekansımızı yani saniyedeki puls sayısını düşük tutmalıyız.Dolayısıyla bir periyot yani bir pulsenin zamanı yüksek olacaktır.

Uygulayacağımız devrede frekans=3 civarı olsun.Bir de değiştiğini gözlemlemek için dirençlerden birini değişken direnç yani yapalım.Bunun için potansiyometre adı verilen direnci değiştirlebilen bir eleman kullanacağız.Eğer potansiyometreyi yani kısa adı ile potu R1 yerine takarsak frekansın değişmesi R2 direncinin takılmasına göre daha az olur.Çünkü R2 direncinin önünde formülde 2 kat sayısı var.Fakat ben yine de potu R1 direncine taktım. ( İtiraf:Takmadan önce bu aklıma gelmemişti ).

Malzeme Listesi:

(R1) 1 x 10 Kohm Pot Lineer ( Üzerinde B yazar A yazanlar logaritmiktir.)
(R2) 1 x 20 Kohm Direnç
(C) 1 x 10 uF Kondansatör
1 x 555 entegre ( olmazsa olmaz )
1 x 10 nF kondansatör ( opsiyonel )
1 x Led
Breadboard, kablo, 3-4v güç kaynağı vs…

Büyük resim için tıklayınız.

Malzemelerimizin genel görüntüsü ise böyle.Devremizi üstte verdiğimiz genel devre şemasına göre kuruyoruz.Zaten malzeme listemizde elemanları isimleri belirtilmiş.Ben dekuplaj kondansatörü olarak elimde kalan 1uF kondansaötürü taktım.Bizim devremiz için şart bir eleman değil.Formüle göre frekansımızı hesaplarsak ( ki formül yukarıda )Pot 10k şeklinde çevirilmiş iken

f=1.4 / ((10000+2×20000)x10-5) ( 1uf=10-6 F dir)
f=2.8 çıkar.

Pot 0 ohm iken ( Bu değerde 555 çalışmaz video da çalışmadığını göreceksiniz ama 0 ın sonsuz küçüklükte bir sayı kadar büyüğü olan yaklaşık 0 değerini hesaplayalım )

f=1.4 / (2×20000x10-6)
f=3.5 çıkar.

Yani elimizde 2.8-3.5 arası frekansarda yanan bir ledimiz olacak
Eğer devre çalışırken pot bağlantılarını sökerseniz ledin sürekli yandığını görürsünüz.Çünkü o zaman R1 direncinin büyüklüğü sonsuz olur.Sonsuz + sayı=sonsuz sonsuz x sayı=sonsuz ve sayı/sonsuz=0 olacağından frekans sıfır olur.Ve hep yüksek seviyede kalır.

Artık devremizi kuruyoruz.

Büyük resim için tıklayınız.

Biraz yakından bakalım.

Büyük resim için tıklayınız.

Siz de devreyi kurdunuz değil mi? İsterseniz bende nasıl çalışıyor bir bakalım.

Videoda gördüğünüz gibi led düzensiz bir yanma yapmaz.Fakat kameranın yüksek kalitesi(!)nden dolayı düzensiz bir kıprışma görüyorusunuz.Yazının en başında R2 direncine paralel bir diod bağlayacağımızdan söz etmiştik.İsterseniz onu da bir inceleyelim.

Diod bağlantısı biraz kötü oldu ama idare edeceğiz artık. Ben 1N4001 adında bir diod kullandım.Dioda dikkatli bakarsanız bir tarafında bir çizgi şerit vardır.O taraftaki bacak kondansatör kısmına bağlanacak şekilde takmalısınız.Çünkü diodların takılış tarzı önemlidir.Tabi böyle bir bağlantıda değişen formüllerimiz de olacaktır.

Frekans formülü:

f:1.4/((R1+R2)xC)

R2 yi al R1 ile topla, toplamı C ile çarp bunu 1.4 e böl.

Bir pulse(dalganın yukarı çıkıp inip tekrar yukarı çıkmaya başlamasına kadar geçen süredeki dalga hareketi diyebiliriz.Diğer bir değişle dalganın en küçük birimi)zamanında dalganın yüksek voltajda kalma zamanı:

sn=0.69(R1)xC

Düşük voltajda kalma zamanı:

sn=0.69(R2xC)

Dikkat ederseniz yüksek voldajda kalma süresi azaldı ( high time ) fakat düşük voltajda kalma süresi değişmedi ( low time ) değişmedi.Ama sonuçta frekansımız arttı.Eğer denerseniz ledin yanıp sönme hızının arttığını göreceksiniz.Bu arada ben denedim.

Büyük resim için tıklayınız.

Bu da videosu.Elimdeki krokodil ile ( sarı olan ) dioda dokunduğumda diod devreye giriyor ve frekans artıyor.Fakat dediğim gibi kamera kalitesinden dolayı video da azalıyor gibi gözüktü.

Evet artık yazımızın sonuna geldik.Umarım bir şeyler anlatabilmişimdir.Sorularınızı yorum yazarak sorabilirsiniz.Saat 12 yi geçti ama kandiliniz mübarek olsun hep beraber diğer kandillere inşallah.

Yararlandığım kaynaklar:

www.google.com
images.google.com
Bilim ve Teknik
http://www.doctronics.co.uk/555.htm
http://www.bendevar.com

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.

Ütü ile PCB yapımı denemesi + video

İzoelektronik — Thu, 16 Aug 2007 22:20:51 +0000

Artık devreleriniz breadboarda sığmıyorsa baskı devre yapımına geçmenin vakti gelmiş demektir.PCB yani baskı devrenizi kalemle çıkartabileceğiniz gibi çoğunlukla kullanılan ütü methodunu da kullanabilirsiniz.Ütü ile yapılan pcb ler normalda daha kaliteli olur.Tabi eğer malzemelerinizde sorun yoksa. Ütü ile pcb çıkarma mantığı da şöyledir:

1-Yapacağınız devrenin çizimi bilgisayarda yapılır.

2-Lazer yazıcı ile uygun kağıda ( kuşe,özel transfer kağıdı,asetat ) basılır.Lazer yazıcı kullanılmasının amacı lazerin basış tarzıdır.Lazer yazıcı tonerli basım yapar.Toner ise bakırı sökerken kullanıcağımızı asitten bakırın belirli bir kesimini korumamıza yarar.Fotokopi çekmek de aynı mantıktır fakat fotokopi ile istediğiniz sonuç bazen elde edilemiyor.

3-Özel kağıda basılmış devre plaketin bakır kısmına yapıştırılarak ütülenir.Ütünün amacı ise tonerin bakıra geçmesini sağlamaktır.

4-Bakır plaket asite atılıp gereksiz bakırlar sökülür.

5-Yıkanır, temizlenir, delinir, montajlanır ve güzel bir pcb elde edilir.Bu videoda ise 1-2-3 nolu adımları görebilirsiniz.Videonun amacı işe yarar bir iş çıkarmaktan çok bu işi okuyup da pratikte görmeyenlere durumu anlatmaktır.Videoda ayrıca ufak ufak püf noktalar da anlatılmaktadır.İzlemenizi öneririm

120 gramlık kuşe kağıdı ile PCB yapımı denemesi yapılmıştır.

Yazıyı e-posta veya RSS ile alanların dikkatine:

Yazının orjinaline buradan ulaşabilirsiniz.